Gündəlik istifadə etdiyimiz qida məhsullarının tərkibi, keyfiyyəti, habelə neft vasitəsilə hazırlanan qidalar da cəmiyyətdə ciddi müzakirə mövzularındandır. Çoxumuza yaxşı məlumdur ki, yediyimiz bir qisim məhsullara müxtəlif qatqılar əlavə olunur.
Maraqlıdır, qidalarda neftdən istifadə necə həyata keçirilir?
Qida təhlükəsizliyi Hərəkatının rəhbəri, Sağlam qidalanma mütəxəssisi Məhsəti Hüseynova Zefer.media-ya açıqlamasında deyib ki, doğrudur, istehlak etdiyimiz müəyyən məhsullara neftdən alınan, xüsusilə də neft-kimya sənayesindən əldə edilən kimyəvi mənşəli məmulatlar qatılır:
“Neft məhsulları söylədikdə insanlarda çaşqınlıq yaranır. Bunlar birbaşa neft deyil – xam neftdən yox, emal prosesi keçən məhsullardır. Qidanın rəngini, dadını, görünüşünü, quruluşunu daha da yaxşılaşdırmaq, konserv kimi uzun müddət saxlamaq məqsədilə düzəldilir. Nəzərə almaq lazımdır ki, belə maddələr heç də təhlükəsiz deyil. Uzun zaman, tez-tez yeyildikdə orqanizmdə ciddi fəsadlar özünü büruzə bilər. Əsasən də azyaşlılar, qocalar, hamilə və süd verən qadınlar, immun sistemi aşağı olan şəxslər üçün bir sıra məhsullar – rəngli, qazlı içkilər, jelibon, hazır souslar, “fast food” qidalar, çipslər kimi qəlyanaltılar, ucuz kolbasa və sosislər, bir çox ət məhsulları, eləcə də həddindən artıq rəngli şirniyyat və digər qida məhsullarının tərkiblərində neftdən hazırlanan kimyəvi maddələr mövcuddur”.
Məhsəti Hüseynova vurğulayıb ki, əsasən qidaları rəngləndirmək üçün istifadə olunan kodlar E-kodlar adlanır:
“E 102, E 110, E 129 – bunlar sarı, qırmızı rəng vermək üçün əlavə olunur. Uşaqlar üçün nəzərdə tutulan müəyyən qisim şirniyyatlarda da rəngi parlaq edir, cəlbedici görünüş yaradır. Təbii ki, onları davamlı istehlak etmək başda ağrı, narahatlıq, həzm sistemində pozğunluq, allergiya ilə nəticələnə bilir. Yağlara görə hazırlananlar var ki, bunlar daha çox E 320, E 321 kodlarıdır. Həmin məhsulları da həmişə qəbul etsək qaraciyərdə yüklənmə yaradır, sağlamlığa zərər vurur. Neft mənşəli maddələr bəzən süni dadlandırıcı kimi işlənir. Ümumiyyətlə gündəlik qəbul edilən məhsul seçərkən tərkibinə xüsusi fikir verilsin, etiket məlumatları dəqiqliklə oxunsun. Müxtəlif ölkələrdən gələn meyvələr üzərində də onların parlaqlığını qorumaq və xarab olmaması üçün parafinləmə mərhələsi həyata keçirilir. Ona görə də nə yediyimizə mütləq şəkildə diqqət yetirək. Belə məhsulları davamlı istehlak etmək risklidir”.
Zərintac Mayisqızı
