Rusiya – Ukrayna müharibəsi Avropadan kənarda təhlükəli yan təsirləri ilə yeni bir eskalasiya mərhələsinə qədəm qoyub. Ən təcili risklərdən biri qlobal taxıl təchizatı böhranıdır.
Zefer.media xəbər verir ki, bununla bağlı Berlindəki Rusiya və Avrasiya üzrə Karnegi Mərkəzinin direktoru Aleksandr Qabuyev “Financial Times” qəzetində dərc olunmuş məqaləsində yazıb.
Onun sözlərinə görə, Ukrayna 1250 km uzunluğunda döyüş təmas xəttini əsasən sabitləşdirib və zərbələrini uzaq məsafələrə genişləndirib.
Lakin iyul ayından bəri Kiyev yeni hədəflərə diqqət yetirib: Qara dəniz vasitəsilə kənd təsərrüfatı malları ixrac edən Rusiya gəmiləri, eləcə də onların fəaliyyətini dəstəkləyən Azov dənizindəki dəmir yolu və liman infrastrukturu.
Ötən həftə Ukrayna Rusiyanın taxıl ixracının 40 faizindən çoxunu idarə edən Novorossiysk limanındakı hər üç taxıl terminalına zərbə endirib. Hesabatda deyilir ki, hakimiyyət orqanları təmir işləri başa çatana qədər ixracı dayandırıb.
Rusiya da öz növbəsində Qara dənizdəki Ukrayna limanlarına raket hücumlarını artırıb və hətta Odessadakı ən böyük limana gedən bir neçə gəmini batırıb. Nəticədə, hər iki ölkədən kənd təsərrüfatı ixracatı əhəmiyyətli dərəcədə azalmaq və ya tamamilə dayandırılmaq riski daşıyır.
Həm Rusiyanın, həm də Ukraynanın qlobal ərzaq bazarları üçün əhəmiyyətini nəzərə alsaq, bu, çox narahatedicidir.
“Məsələn, buğdanı götürək. Moskva və Kiyev birlikdə qlobal ixracın 27 faizinə nəzarət edir və bunun böyük hissəsi Qara dəniz vasitəsilə nəql olunur. Rusiya və Ukrayna Yaxın Şərq və Şimali Afrikanın bir çox ölkələri üçün dominant təchizatçılardır”, – deyə ekspert qeyd edib.
O bildirib ki, bu mövsüm buğda istehsalçıları üçün artıq olduqca çətin olub. Körfəz müharibəsi və təkrarlanan istilik dalğaları səbəbindən yanacaq və gübrə qiymətləri kəskin şəkildə artıb. Buğda qiymətləri 2025-ci illə müqayisədə 25 faizdən çox yüksəkdir və artmaqda davam edir.
BMT proqnozlaşdırır ki, bu ilin sonlarında yalnız iqlim amilləri səbəbindən təxminən 50 milyon insan kəskin qida çatışmazlığı ilə üzləşəcək. Rusiya və Ukrayna buğdası bazara çatmazsa, bu, daha ciddi ərzaq təhlükəsizliyi böhranının üfüqdə olması demək ola bilər.
Zərintac Mayisqızı
