Hantavirus infeksiyası dünyanın müxtəlif yerlərində fərqli növlərlə yayılıb. Müxtəlif ölkələrdə son zamanlar müşahidə edilən yoluxma halları mediada da onunla bağlı xəbərlərin yazılmasını artırıb. Bütün bunlar isə insanların əksəriyyətində qorxu, narahatlığa səbəb olur.
Sözügedən virus əsasən gəmiricilər vasitəsilə yayılan, bəzi hallarda ağır tənəffüs çatışmazlığı və böyrək zədələnməsi yarada bilən zoonoz infeksiyadır.
Həkim-terapevt Günay Musayeva Zefer.media-ya açıqlamasında vurğulayıb ki, həmin xəstəliyin epidemioloji baxımdan Azərbaycanda da yayılması ehtimalı böyükdür:
“Sözügedən infeksiyanın yayılması üçün əsas şərt virusu daşıyan gəmiricilərin mövcudluğudur ki, regionumuzda bu heyvanların populyasiyası geniş yayılıb. Xüsusilə kənd təsərrüfatı sahələri, taxıl anbarları, bağlı tikililər, zirzəmilər və köhnə yaşayış məkanları riskli mühit sayılır.
Mütəxəssislər ümumiyyətlə zoonoz infeksiyalara qarşı epidemioloji nəzarətin gücləndirilməsini mühüm hesab edirlər Hantavirusun əsas yoluxma yolu onun hava, toz ilə ötürülə bilməsidir. Yoluxmuş gəmiricilərin sidiyi, nəcisi və tüpürcəyi quruduqdan sonra toz hissəciklərinə qarışa, insan da bu çirklənmiş tozları nəfəs yolu ilə qəbul etdikcə virus orqanizmə daxil ola bilir. Ən çox təhlükə köhnə anbarların təmizlənməsi, istifadəsiz qalmış evlər, kənd təsərrüfatı obyektləri və gəmirici olan yerlərin süpürülməsi zamanı ortaya çıxır. Həmin vaxt insan fərqində olmadan yoluxucu aerozolla təmas etmiş olur”.
Həkim qeyd edib ki, adıçəkilən xəstəlik adətən kəskin başlanğıclı olur:
“İlkin mərhələdə adi virus infeksiyasını xatırladır. Hərarət, halsızlıq, əzələ, baş ağrıları və bəzən ürəkbulanma vasitəsilə özünü büruzə verir. Ancaq əksər hallarda qısa müddət ərzində vəziyyət ağırlaşa bilər. Nəticədə nəfəs darlığı, ağciyərlərdə maye toplanması, oksigen çatışmazlığı və hətta şok əmələ gəlir. Sözügedən məqamları nəzərə alaraq erkən şübhə, zamanında tibbi müdaxilə həyati əhəmiyyət kəsb edir. Ondan qorunmanın zəruri prinsipi profilaktikadır. Ən önəmli amil gəmiricilərlə təması minimuma endirmək, ev və anbarlarda onların girməyi bacaracağı deşik və boşluqlar bağlanmalı, qida məhsulları açıq saxlanılmamalı, xüsusilə kənd və anbar mühitlərində sanitarizasiya nəzarəti gücləndirilməlidir. Riskli mühitləri təmizləyərkən ən böyük təhlükə quru tozun havaya qalxmasıdır və nəfəs yollarına getməsidir. Ona görə əvvəlcə dezinfeksiyaedici məhlullarla həmin yerlər nəmləndirilməli, sonra süpürülməlidir. Habelə maska, əlcək taxılmalıdır”.
Zərintac Mayisqızı
