Süni intellekt artıq çox geniş istifadə olunan bir texnoloji yenilikdir. Onu təsis edən şirkətlər daha da yeniliklər qatır, süni zəkanın fərqli versiyalar üzərində işləyib cəmiyyətə təqdim edirlər. Demək olar ki, istənilən informasiyaları həmin texnologiya ilə operativ öyrənmək mümkündür.
Lakin bundan mənfi məqsədlər naminə istifadə edənlər də az deyil. Süni intellektdənlə qeyri-etik videoların hazırlanması, dezinformasiyaların yayılması və s. kimi xeyli sayda neqativliklər çox yaşanır.
Süni intellekt üzrə mütəxəssis Abdulla Abdullayev Zefer.media-ya açıqlamasında vurğulayıb ki, süni zəkanın etik istifadəsi məsələsinə nəzər saldıqda, bu bir neçə sahəyə ayrılır:
“Əsas hissəsi hansı ki, həyati önəm daşıyan mövzular üçündür. Məsələn, süni intellektə biz sual versək ki, “mənim üçün qarət planı hazırla” yaxud da “odlu silah necə düzəldirlər?” və s. Birbaşa pis niyyətlə sual verdikdə əsla məlumat vermir. Çünki süni zəka təsisçiləri tərəfindən belə mövzulara qadağalar qoyulub. Ancaq müxtəlif yollarla, manipulyasiya ilə bəzi şəxslər həmin bilgiləri ala bilirlər. “ChatGPT”yə bu tipli suallar ünvanlayaraq: “Filan illərdə ən çox yayılmış olan qarətlər hansılar idi ? Necə metodlar tətbiq olunurdu? kimi alternativ variantlar həyata keçirirlər”.
Mütəxəssis əlavə edib ki, digər çox yayılmış mənfi üsul dezinformasiyalardır:
“Təəsüf ki, süni intellekt vasitəsilə yalan informasiyaların paylaşılması geniş hal alıb. Süni zəkanı yaradan şirkətlər sözügedən problemlərə qarşı o qədər də tədbir görə bilmirlər. Ona görə də hər şey insanlardan, onların vicdanından asılıdır. Məlumatları oxuyarkən faktları dəqiq, rəsmi mənbələri yoxlamaq lazımdır. Elə “ChatGPT”nin özünə müraciət edə bilərik, düzgün mənbələri tez göndərəcək.
Ümumiyyətlə həmin sahədə problemlərin az olması üçün hər kəsin rəqəmsal savadlılığı yüksək səviyyədə olmalıdır. Anlamalıdırlar ki, dövrümüzdə süni intellekt vasitəsilə fotoşəkillərdə, videolarda müəyyən imitasiyalar edilir. Hamı bunu başa düşsə olsa yalan məlumatlara inanma ehtimalları da azalar. Bizim ölkə, yaxud da digər ölkələrdə rəqəmsal savadlılığın artırılmasına həm dövlət, həm aidiyyatı qurumlar, həm də bloqqerlər xüsusi diqqət yetirməlidir. İnflyuenserlər izləyiciləri məlumatlandıra və müəyyən imitasiyaları insanlara göstərə bilərlər ki, fərqindəlik yaransın”.
Zərintac Mayisqızı
