Avqustun 23-də Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyev Özbəkistan Respublikasına səfər edib. Səfər çərçivəsində dövlət başçısı və birinci xanım Mehriban Əliyeva yeniliklərlə tanış olublar və mühüm görüşlər keçirilir.
Politoloq Tural İsmayılov Zefer.media-ya açıqlamasında bildirib ki, Prezident İlham Əliyevin Özbəkistana sözügedən iki günlük dövlət səfəri Azərbaycan–Özbəkistan münasibətlərinin artıq klassik ikitərəfli diplomatiya çərçivəsini aşaraq regional strateji tərəfdaşlıq modelinə çevrildiyini nümayiş etdirir.
“Səfərin əsas siyasi nəticələrindən biri iki ölkə arasında “Əbədi dostluq haqqında Müqavilə”nin imzalanmasıdır. Sənəd münasibətlərin qarşılıqlı etimad, strateji tərəfdaşlıq və müttəfiqlik prinsipləri üzərində uzunmüddətli inkişafını rəsmiləşdirir.
Bunu yalnız Azərbaycan–Özbəkistan münasibətlərinin növbəti mərhələsi kimi qiymətləndirmək kifayət deyil. Burada daha böyük geosiyasi mənzərə var. Azərbaycan Cənubi Qafqazı Mərkəzi Asiya ilə, Özbəkistan isə Mərkəzi Asiyanı Xəzər üzərindən Qafqaz və Avropa ilə bağlayan strateji xəttin əsas aktorlarından biridir. Bu baxımdan Bakı–Daşkənd əməkdaşlığı Orta Dəhlizin iqtisadi və geosiyasi çəkisinin artırılmasına xidmət edən mühüm platformadır.
Münasibətlərin siyasi dayağı artıq kifayət qədər möhkəmdir. Son beş ildə ən yüksək səviyyədə 15 qarşılıqlı səfərin reallaşması, Ali Dövlətlərarası Şuranın yaradılması və müttəfiqlik münasibətlərinin hüquqi bazasının formalaşdırılması əlaqələrin təsadüfi deyil, sistemli xarakter daşıdığını göstərir”, – deyə o qeyd edib.
Politoloq vurğulayıb ki, indi əsas məsələ siyasi yaxınlığı real iqtisadi nəticələrə çevirməkdir:
Nəqliyyat, logistika, enerji, sənaye, investisiya və kənd təsərrüfatı istiqamətlərində birgə layihələr bu baxımdan xüsusi əhəmiyyət daşıyır. 2025-ci ildə iki ölkə arasında tranzit daşımalarının 1,4 milyon tona çatması və 2026-cı ilin ilk yarısında artımın davam etməsi Orta Dəhlizin praktiki potensialını göstərir.
Əslində Azərbaycan–Özbəkistan münasibətlərinin ən böyük üstünlüyü ondan ibarətdir ki, burada siyasi iradə iqtisadi maraqlarla, tarixi-mədəni yaxınlıq isə strateji geosiyasətlə üst-üstə düşür. Prezident İlham Əliyevin səfəri bu sinerjini daha da institusionallaşdıraraq Bakı ilə Daşkənd arasında əməkdaşlığı ikitərəfli münasibətlərdən daha geniş Avrasiya bağlantısının mühüm sütunlarından birinə çevirir.
Ona görə də səfər sadəcə diplomatik təqvimin növbəti hadisəsi deyil. Bu, Azərbaycanın Mərkəzi Asiyaya açılan strateji pəncərəsini daha da genişləndirən və Türk dünyasında iqtisadi-siyasi inteqrasiyanın praktiki məzmununu gücləndirən mühüm dövlətçilik hadisəsidir”.
