Yaxın Şərq hazırda qlobal siyasətin diqqət mərkəzindədir. ABŞ–İran münasibətləri onilliklərdir ki, qarşıdurma fonunda davam edir. Bu münasibətlərin kökü 1979-cu ildə baş verən İran İslam İnqilabına gedib çıxır. İnqilab nəticəsində Qərbə yaxın olan monarxiya devrildi və ölkədə teokratik idarəetmə sistemi quruldu. O vaxtdan bəri Vaşinqton və Tehran arasında diplomatik əlaqələr faktiki olaraq yoxdur və münasibətlər daha çox sanksiyalar, regional rəqabət və təhlükəsizlik məsələləri üzərində qurulub.
Son günlər ABŞ ilə İran arasında artan gərginlik, hərbi münaqişə beynəlxalq medianın və analitiklərin diqqətini bir sual üzərində cəmləyib: İranda hakimiyyət dəyişikliyi mümkündürmü?
Sualımızı cavablandıran politoloq Turab Rzayev Zefer.media-ya açıqlamasında İranda hakimiyyət dəyişikliyindən danışmağın hələ tez olduğunu qeyd edib:
“Çünki faktiki olaraq ABŞ-nin Venesuelada həyata keçirmək istədiyi və İranda tətbiq etməyə çalışdığı “Venesuela-2” layihəsi uğursuzluğa düçar oldu. Belə ki, ABŞ bu prosesdə istədiyi nəticəni əldə edə bilmədi. Başqa sözlə desək, İran hakimiyyəti Venesuela hakimiyyətindən daha möhkəm olduğunu göstərdi. ABŞ hesab edirdi ki, rejim daxilində müəyyən şəxslər vasitəsilə əlaqə qurmaq mümkün olacaq və bunun nəticəsində hakimiyyət daxilində parçalanma baş verəcək. Lakin bu ssenari də reallaşmadı. Faktiki olaraq, İranın ali siyasi və dini rəhbərliyi zərbə alsa da, ölkə daxilində ABŞ-la ortaq danışıqlara getməyə hazır olan ciddi bir qüvvə ortaya çıxmadı. Buna görə də münaqişənin müəyyən müddət davam etməsi ehtimalı qalır. Yaxın gələcəkdə ABŞ ilə İran arasında hər hansı bir razılaşmanın əldə olunması ehtimalının isə çox aşağı olduğunu düşünürəm”.
Yeganə
